Watersnip

Van de snippenfamilie komen we hier in de regio ’s het vaakst een watersnip tegen. Vroeger was de watersnip hier ook wel als broedvogel aanwezig, maar snippen vinden Nederland niet meer zo geschikt als broedlocatie. De schatting van Sovon is dat er nog minder dan 2000 broedgevallen per jaar zijn in Nederland. De telgroep van de Engbertsdijksvenen gaan in 2020 uit van drie broedgevallen. Het familielid de houtsnip komt ook nog voor als broedvogel, maar is nog zeldzamer en schuwer, waardoor we zelden een exemplaar zien. Tot dezelfde familie behoren ook nog het bokje en de poelsnip. En zoals gewoonlijk vertonen familieleden familie trekjes en in het geval van de snippen is dat een excentriek verenpak met een forse snavel. Watersnip en poelsnip sierden eens ons briefje van honderd gulden.

Nog geen vijftig jaar geleden was de watersnip een normale broedvogel in bijvoorbeeld het Hammerflier. Maar het laatste broedpaar is al weer even geleden. Op de rand van heide en moerasstrook langs de Beerzerhooiweg heb ik nog wel eens een baltsvlucht gehoord. Manlijke watersnippen vliegen om te imponeren op hoge snelheid door het luchtruim en steken zo nu en dan twee staartveren uit, die een trillend geluid veroorzaken. Door dit “gemekker” worden watersnippen ook wel hemelgeit genoemd.

De meeste watersnippen die we hier tegenkomen zijn inmiddels trekvogels en vertrekken in het voorjaar naar hun broedgebieden. De vogels zijn nogal schuw en verstoppen zich o.a. in nattere weilanden. Pas als je vlak bij een snip bent vliegt deze op met een kort snerpend geluid. Op hoge snelheid vliegt de vogel zigzaggend weg. Je hoort een snip zo vaker dan dat je hem echt kunt zien. Vorstperiodes met sneeuw geven echter de kans om watersnippen goed te kunnen bekijken en wel langs de waterkant of langs de ijs rand van bijvoorbeeld een sloot. Daar is nog een mogelijkheid in winterse omstandigheden hun lange snavel in de grond of modder te steken. Op eenzelfde manier als bij grutto’s is het voorste puntje van de snavel zo gevoelig en flexibel dat ze o.a. wormen kunnen worden gepakt. Al foeragerend langs de waterkant laten watersnippen zich goed fotograferen, het overlevingsinstinct wint het de vluchtimpuls. Want waar moet je heen als de velden wit zijn van de sneeuw.

Laat in het voorjaar broeden watersnippen en het verdwijnen van natte hooilanden die pas in de tweede helft van juni worden gemaaid ontnamen de watersnippen hun broedgebieden. Thuis in Drenthe in mijn kinderjaren werd er altijd gehooid met de TT hoorbaar op de achtergrond. Het laatste weekend van juni, dat waren nog eens prettige omstandigheden voor grutto, wulp en watersnip om hun kroost groot te brengen. Tegenwoordig zijn veeboeren al aan hun derde maaibuurt toe zo eind juni. Geen wonder dat het reproductie zonder extra maatregelen bij weidevogels tekort schiet.

Harm Jan Kerssies